Tasavvufi Kelimeler Sözlüğü
| Kelime | Aciklama (Mana) |
|---|---|
|
|
|
| Ab |
Âb : Farsça su demektir. Tasavvuf istilahı olarak çeşitli manaları ihtiva eder: Marifet, Ilâhî feyz, zât, varlık, kâmil nefs, ruh-i âzam, tümel akıl. |
| Aba |
Aba: Arapça abâe veya abâye de denir. Genis, fakat kısa bir nevi gömlek olup, dizden biraz asağı iner; üst tarafında, baş ve yanlarında kollar için birer delik bulunur. Keçi kılından dokunan kalın ve kaba kumastan yapılır. Beyaz veya kahverenkli olur. Dervislerin giydigi bir elbise olup, kökeninin Hz. Peygamber (s)'e kadar uzandigi söylenir. Aba giyen dervislere, "Abâ-pûs" denir. Sûfiyyenin abadan elbise giymesinin, Hz. Peygamber (SAV)'in sünnetine ittiba için oldugu zikredilir. |
| Abd |
Abd: Arapça lügatte köle insan için kullanılır. Bir insanın kalbi, Allah'tan gayrı herşeyden sıyrılmadıkça, kul olamaz. Bu durumda olan kişiye de, Allah'ın kulu denir. Allah mümin kulunu "abd" dan daha güzel bir isimle anmamıştır. Tasavvufta, aşağıdan yukarıya dogru manevi yükselişi ifâde eden makamların başına tevbe, en üst zirvesine de kulluk konulmuştur. Mutasavvıflar, abd lafzını er-Rabb mukabilinde kullanirlar. |
| Abdal |
Abdal: Belli sayıdaki veliler topluluğu. Halef, şerefli, cömert, ivaz gibi lügat manaları bulunmaktadır. Tasavvufta ise veliler arasında, insanların işlerinde tasarruf için mânevi müsaade verilmiş kişilerdir. |
| Abdi Aciz |
Abd-i âciz : Âciz kul |
| Abdiyyet |
Abdiyyet: Ubudiyyet: Kulluk. ALLAHu teala’ya itaat. İnsanın en son ulaşacağı makam hakiki kulluk makamıdır. |
| Abdullah |
Abdullah: Allah-ın kulu. |
| Abes |
Boş şey |
| Abı Ateş-Efruz |
Ab-ı Ateş-Efruz :Farsça olan bu tabir, ateşin alevini artıran su anlamına gelir. Tasavvufî açıdan bu tabir, İlâhî feyizleri ifade eder. |
| Abı Hayat |
Ab-ı Hayat : Farsça, hayat suyu manasındadır. Tasavvufta ab-ı hayat, Allah'ın el-Hayy isminin hakikatinden ibarettir. Bu ismi öz vasfı haline getiren kimse, ab-ı hayatı içmiş olur. |
| Abı Zülal |
Âb-ı Zülal: Tatlı su, yağmur suyu, manevi feyizler. |
| Abid |
Âbid: İbadet yapan. Çok fazla ibadet ettiği için bu isim verilir. |
| Adab |
Âdâb: Edebler. Uyulması gereken kaideler. İzlenmesi gereken usuller.Her tarikin adabı değişiklik gösterebilir. Buna meşreb de denir. |
| Adem |
Adem: Yokluk, Masiva=(şerler ve çirkinliklerin anası) 1).Tasavvufda sâlikin (tasavvuf yolcusunun) kendisini kaplayan mânevî hal sebebiyle kendinden geçmesi hâli. 2).ÂDEM (Aleyhisselâm): |
| Ademi Mümkün |
Ademi mümkün: Varlığı mümkün olan yokluk. ALLAH dilerse yok olanı var edebilir. Buna zıl, ma’dum denir. ALLAHu teala, şu ma’dum/yokluk derya-sına, varlık sıfatının tecellisini ulaştırarak, eşyayı hususi şekillerde var etmiştir. Adem/yokluk ile, sıfatların tecellisi birleşince eşya var oldu. |
| Ademi Mutlak |
Ademi mutlak: Mutlak yokluk. Mutlak var olanın zıttı. Bu hariçte var olamaz, zira mevla tealanın zıttı yoktur. |
| Adet |
Âdet: Sırf şekiller ve an’anelere dayanan bir iş, ihlas olmaksızın yapılan ibadetler de âdet gibidir. |
| Adl |
Adl: Adalet. Kainatın üzerine yaratıldığı ölçü. |
| Afak |
Âfak: Dış alem. Ufuklar. Kişinin haricinde olan bütün alem. |
Yeni Kelimeler
| - | Abı Ateş-Efruz |
| - | Abı Hayat |
| - | Abdal |
| - | Abd |
| - | Aba |
| - | Ab |
| - | Baki |
| - | Seyrü Süluk |
| - | SadakAllahü-l Azim |
| - | Eleste ikrarı |
| - | levhi Kalem |
| - | Telvin |
| - | Tasavvufta dört kapı |
| - | Hadis |
| - | Müsemma |
| - | Wahhabi |
| - | Vahabi |
| - | Mürid |
| - | Mürebbî |
| - | Mücerred |
| - | Mutrib |
| - | Murakebe |
| - | Mey |
| - | Meşreb |
| - | Meşiet |
| - | Merve |
| - | mertebe |
| - | Mersiye |
| - | Melamîlik |
| - | Mekan |
| - | Manâ |
| - | Makamı Mahmud |
| - | Mahi |
| - | Mahfil |
| - | Mahbub |
| - | Maarıf |
| - | Kursi |
| - | Kün |
| - | Kurbet |
| - | Kul |
Yeni Kısa Açıklama
| - |
Abı Ateş-Efruz
Ab-ı Ateş-Efruz :Farsça olan bu tabir, ateşin alevini artıran su anlamına gelir. Tasav... |
| - |
Abı Hayat
Ab-ı Hayat : Farsça, hayat suyu manasındadır. Tasavvufta ab-ı hayat, Allah'ın el-Hayy ... |
| - |
Abdal
Abdal: Belli sayıdaki veliler topluluğu. Halef, şerefli, cömert, ivaz gibi lügat manala... |
| - |
Abd
Abd: Arapça lügatte köle insan için kullanılır. Bir insanın kalbi, Allah'tan gayrı h... |
| - |
Aba
Aba: Arapça abâe veya abâye de denir. Genis, fakat kısa bir nevi gömlek olup, dizden bi... |
| - |
Ab
Âb : Farsça su demektir. Tasavvuf istilahı olarak çeşitli manaları ihtiva eder: Marife... |
| - |
Baki
BÂKÎ (El-Bâkî):Allahü teâlânın Esmâ-i hüsnâsından (güzel isimlerinden). Devaml... |
| - |
Seyrü Süluk
Seyrü Süluk : Tasavvufta manevi terbiyeye “seyrü süluk” denir.Seyir, “Hak yolunda ... |
| - |
SadakAllahü-l Azim
Sadak Allahül azim : "Allah doğru söyledi" demektir. Kur'ân-ı Kerim veya Kur'ân'dan bi... |
| - |
Eleste ikrarı
Eleste İkrarı : Allah CC. ruhları yarattıktan sonra -“Elestü bi –Rabbiküm” yani ... |